| Wstęp  |  Wzgórze św. Wojciecha  |  Kościół św. Wojciecha  |  Lipce i Lwi Dwór  |  Park Oruński  |  Orunia   |  Stare Szkoty i kościół św. Ignacego  |  Kościół Menonitów  |  Targ Rakowy  |  Dom Opatów Pelplińskich  |  Most Chlebowy  |  Dom Młynarza  |  Wielki Młyn  |  Mały Młyn  |  Osiek  |  Ujście Kanalu Raduni  |   Galeria fotografii |
Wzdłuż Kanału Raduni - Wstęp |
|
Wędrówka wzdłuż zabytkowego Kanału Raduni jest świetną okazją poznania szerokiego przekroju gdańskiej historii. Już początek trasy (św. Wojciech) przybliża wczesnośredniowieczny okres dziejów Gdańska, gdy dzielny biskup u podnóża wzgórza zmienił światopogląd wielu tutejszych pogan. W Lipcach uwagę niewątpliwie przykuje najstarszy dom podcieniowy na Żuławach, Orunia zaskoczy pięknym założeniem parkowym, a Stare Szkoty cennym i efektownym kościołem św. Ignacego. Dalsza wędrówka i kolejne atrakcje - wypełniony kupieckim echem Targ Rakowy, tętniące niegdyś rzemieślniczym życiem Stare Miasto i wreszcie Osiek - niesłusznie zapomniana dzielnica Gdańska.Warto nakreślić historię samego kanału, którego nurt jest przecież pretekstem dla tej ciekawej wędrówki. Bieg sztucznego kanału został wytyczony w 1338 roku. Pomysł tej niełatwej budowy wyszedł ze strony Krzyżaków, którzy w tym czasie z dużym rozmachem realizowali wiele innych miejskich inwestycji. Energicznie i konsekwentnie prowadzone prace pozwoliły na przekopanie blisko 10-kilometrowego sztucznego koryta Raduni, którego wody łączyły się z Wisłą w okolicy dopiero co zbudowanego zamku komturskiego. Rycerze zakonni szybko wykorzystali możliwości ciekawego rozwiązania. Wody z Kanału Raduni posłużyły przede wszystkim jako napęd osiemnastu potężnych kół wodnych Wielkiego Młyna, będącego największym tego typu obiektem w ówczesnej Europie. Wzdłuż Kanału powstały też inne zakłady wykorzystujące dobrodziejstwo wodnej energii. Bystry nurt napędzał młyny, kuźnie, olejarnie, tartaki i wiele innych obiektów. Ogromne znaczenie Kanału Raduni wielokrotnie prowokowało wrogie wojska do blokowania biegu wody. Pierwszy taki przypadek odnotowano w 1433 r. podczas walk Krzyżaków z oddziałami husytów, następne zaś: w 1455 i 1460 (wojna trzynastoletnia), 1656 (oblężenie miasta przez wojska szwedzkie), 1734 (walki z oddziałami rosyjskimi) i wreszcie w 1807 r. podczas starć z oblegającymi miasto wojskami francusko-polskimi.Władze gdańskie były świadome wielkiego znaczenia kanału, dlatego też bardzo troskliwie zabiegano o utrzymanie koryta we właściwym porządku. Od końca XVI stulecia wzdłuż brzegów kanału budowano ciekawe architektonicznie domki. Całość zaskakiwała niespotykanym w innych polskich miastach klimatem, który wielu odwiedzającym Gdańsk gościom nasuwał skojarzenia z wodnymi uliczkami słynnej Wenecji. Niszczące działania II wojny światowej przyniosły zagładę nietypowemu zabytkowi, będącemu bardzo udanym połączeniem myśli technicznej i architektury. Wprawdzie raduńskie wody nadal płyną korytem wiekowego kanału, lecz tylko w okolicach Targu Siennego i Wyspy Młynów można dostrzec skromne namiastki dawnej świetności tej rzeczki. Brzegów raduńskiego kanału od dawna nie ożywia zgiełk pobliskich warsztatów czy też gwar handlujących przekupek. Wędrówka wzdłuż raduńskiego kanału znakomicie przybliży bogactwo dziejów gdańskiego grodu. | |
| Wstęp  |  Wzgórze św. Wojciecha  |  Kościół św. Wojciecha  |  Lipce i Lwi Dwór  |  Park Oruński  |  Orunia   |  Stare Szkoty i kościół św. Ignacego  |  Kościół Menonitów  |  Targ Rakowy  |  Dom Opatów Pelplińskich  |  Most Chlebowy  |  Dom Młynarza  |  Wielki Młyn  |  Mały Młyn  |  Osiek  |  Ujście Kanalu Raduni  |   Galeria fotografii |