| Historia miasta  |  Kalendarium dziejów  |  Ciekawe miejsca i zabytki  |  Fotografie |
Tczew - Historia miasta |
|
W roku 1198 książe Grzymisław wystawił dokument, w którym, nadał na terenie Pomorza Gdańskiego dobra ziemskie zakonowi Joannitów. Pada w nim nazwa Trsow. Tak, bowiem nazywał się wówczas Tczew, a owy dokument to pierwsza wzmianka na temat tego miasta. Dzięki dogodnemu położeniu Książe Sambor przeniósł tam w 1253 roku stolicę swego księstwa i osiadł w wybudowanym wcześniej zamku. W mieście istniała już także parafia. Msze odprawiano we wieży kościoła Podwyższenia Krzyża Świętego, którą ukończono w 1227 roku. W 1258 roku miało miejsce wyjątkowe wydarzenie. Na ten rok datuje się powstanie Tczewskiej Rady Miejskiej. Jest to najstarszy samorząd miejski na obecnych ziemiach polskich. Dodatkowo Rada utworzona została na dwa lata przed lokacją miasta, co potęguje znaczenie tego faktu. Z rąk Sambora II w 1260 roku Tczew otrzymał lubeckie prawa miejskie. Za sprawą Mestwina II sprowadzeni zostali do miasta dominikanie, którzy budowę klasztoru rozpoczęli zapewne jeszcze w XIII wieku. Zajęcie Tczewa przez krzyżaków w 1309 roku doprowadziło do spalenia miasta, a wraz z nim klasztoru. Odbudowano go jeszcze w I połowie XIV stulecia. W latach 1364-84 krzyżacy wydają szereg dokumentów i lokują ponownie miasto, tym razem na prawach chełmińskich. Tczew zostaje w tym czasie silnie ufortyfikowany. Powstają obronne mury o długości ok. 1270 m wraz z 5 bramami i 12 basztami. Powstał także nowy zamek, który znajdował się prawdopodobnie w północnej części rynku.Wzorem innych miast Pomorza w 1440 roku tczewscy mieszczanie przystąpili do Związku Pruskiego. Ostatecznie w 1466 Tczew powrócił do Polski. Rozpoczął się okres rozwoju gospodarczego miasta, które stało się ważnym ośrodkiem nadwiślańskiego handlu. Początkiem końca doskonale prosperującego organizmu był rok 1577, kiedy stacjonowały tu wojska Stefana Batorego podczas jego walki z krnąbrnym Gdańskiem. Spowodowany przez nieuwaga żołnierzy pożar pochłonął znaczną część zabudowy. Mozolna odbudowa trwała do roku 1623, wtedy tez miasto odwiedził król Zygmunt III Waza. XVII i XVIII wiek to okres bezustannych wojen, które doprowadziły do upadku Tczewa. Przypieczętował go I rozbiór Polski na mocy, którego Tczew dostał się pod panowanie Prus. Niepodległościowe nadzieje odżyły, gdy miasto zajęły w 1807 roku wojska Henryka Dąbrowskiego. W mieście bywał wtedy nawet sam Napoleon. Kolejny rozwój przypadł na połowę XIX wieku. W latach 1851-57 wybudowano kolejowy most przez Wisłę, natomiast w latach 1888-91 w odległości 30 m wzniesiono drugi most. Dzięki temu Tczew stał się ważnym węzłem komunikacyjnym, co stanowiło podstawę do dynamicznego rozwoju przemysłu. Powstało w tym czasie szereg fabryk i zakładów, także cukrownia, browar, gazownia, wodociągi miejskie, zakłady kanalizacji.Na początku XX wzmógł się ruch niepodległościowy. Zaczęły powstawać polskie organizacje i towarzystwa. Wyzwolenie zdawało się być blisko. Błękitna Armia gen. Hallera wkroczyła do miasta 30 stycznia 1920 roku. W tym też roku powstała w Tczewie pierwsza w Polsce Szkoła Morska, którą po 10 latach przeniesiono do Gdyni. W 1926 roku minister Eugeniusz Kwiatkowski uroczyście otworzył port rzeczny. Działał on niestety tylko 2 lata. Przyczyną niepowodzenia był dynamiczny rozwój Gdyni, która promowana była na główny port Rzeczypospolitej. 1 września 1939 roku około 4.40 padły w Tczewie pierwsze strzały II wojny światowej. Hitlerowcy zaatakowali dworzec kolejowy i próbowali opanować mosty. Polscy żołnierze z 2 Batalionu Strzelców wysadzając je w powietrze nie dopuścili do przejęcia strategicznych obiektów. Obrona trwała do 3 września, kiedy to Niemcy opanowali miasto. Rozpoczęło się wysiedlanie, szykany oraz masowe egzekucje mieszkańców. Powstał nawet obóz pracy dla Polaków. 12 marca 1945 roku Armia Czerwona zajęła Tczew. Miasto zostało poważnie zniszczone. Liczne zakłady przemysłowe i fabryki spalono. Część z nich, które przetrwały dewastowano jeszcze w latach powojennych. Odbudowa ciągnęła się latami. W 1982 ukończono odbudowę fary a dopiero w 1995 roku odrestaurowano plac Hallera, który odzyskał wizerunek sprzed wojny.Dziś liczący 62 tys. mieszkańców Tczew jest dużym ośrodkiem przemysłowym i jednym z najważniejszych węzłów komunikacyjnych Pomorza. Zadbano również o turystykę. Odrestaurowane Stare Miasto prezentuje się nad wyraz ciekawie a Tczewskie Centrum Sportu i Rekreacji należy do największych tego typu placówek w okolicy. | |
| Historia miasta  |  Kalendarium dziejów  |  Ciekawe miejsca i zabytki  |  Fotografie |